شرایط گرفتن دسته‌چک در قانون جدید چیست؟
طبق دستورالعمل حساب جاری بانک مرکزی مصوب ۱۴۰۴، اعطای دسته‌چک بر پایه اعتبارسنجی، نبود ممنوعیت قانونی و تخصیص از طریق سامانه صیاد انجام می‌شود. بانک قبل از ارائه دسته‌چک باید گزارش اعتباری متقاضی را دریافت کند و سقف اعتبار مجاز او نیز در سازوکار بانک مرکزی لحاظ می‌شود.
چه کسانی دسته‌چک نمی‌گیرند؟
- اشخاص دارای چک برگشتی رفع سوءاثر نشده؛
- اشخاص ورشکسته؛
- اشخاص معسر از پرداخت محکوم‌به در حدود مقررات؛
- اشخاص دارای ممنوعیت‌های مقرر در قانون و دستورالعمل؛
- در برخی موارد، نمایندگان و امضاکنندگان مرتبط با چک برگشتی رفع سوءاثر نشده.
اعتبارسنجی برای دسته‌چک چگونه است؟
ماده ۵ دستورالعمل ۱۴۰۴ بانک‌ها را مکلف کرده قبل از اعطای دسته‌چک گزارش اعتباری مشتری را از سامانه ملی اعتبارسنجی دریافت کنند. تعداد برگه‌ها و سقف قابل تخصیص نیز تابع ضوابط اعتباری ابلاغی بانک مرکزی است.
مقررات به‌روز: دستورالعمل حساب جاری سال ۱۴۰۴ جایگزین دستورالعمل‌های قبلی شده است؛ بنابراین مطالب قدیمی درباره شرایط دسته‌چک باید با نسخه جدید تطبیق داده شوند.
اطلاعات روی دسته‌چک جدید
- شناسه یکتای صیادی؛
- اطلاعات هویتی صاحب حساب؛
- شماره شبا و اطلاعات بانک/شعبه؛
- عبارت مربوط به بی‌اعتباری صدور و انتقال خارج از سامانه صیاد؛
- مبلغ، تاریخ و ذی‌نفع که هنگام صدور در سامانه ثبت می‌شوند.
آیا سقف مبلغ برای هر چک وجود دارد؟
قانون جدید اعتبار صادرکننده و تعهدات تسویه‌نشده را در ساختار صیاد وارد کرده است و بانک مرکزی برای سقف اعتبار و تخصیص دسته‌چک ضوابط جداگانه ابلاغ می‌کند. رقم قابل صدور برای هر شخص باید با وضعیت اعتباری و مقررات روز تطبیق داده شود.
شرایط دسته‌چک اشخاص حقوقی
برای شرکت‌ها علاوه بر اعتبار شخص حقوقی، وضعیت مدیرعامل، اعضای هیأت‌مدیره و صاحبان امضای مجاز نیز در چارچوب دستورالعمل اهمیت دارد. محدودیت‌های چک برگشتی شخص حقوقی می‌تواند روی امضاکنندگان نیز اثر بگذارد.
چطور بعد از چک برگشتی دوباره دسته‌چک بگیریم؟
اول باید سوء اثر چک برگشتی رفع شود و سایر موانع اعتباری یا قانونی نیز وجود نداشته باشند. بعد از آن، اعطای دسته‌چک جدید همچنان به اعتبارسنجی بانک و ضوابط صیاد بستگی دارد.
روش‌های رفع سوء اثر را در مقاله رفع سوء اثر چک برگشتی ببینید.
اگر برای انتخاب مسیر اقدام، تفسیر قانون یا بررسی اسناد چک نیاز به ارزیابی دقیق دارید، می‌توانید از مشاوره حقوقی چک استفاده کنید یا صفحه وکیل چک را ببینید.
سؤالات متداول
با چک برگشتی می‌شود دسته‌چک گرفت؟
تا زمانی که سابقه چک برگشتی رفع سوءاثر نشده وجود دارد، اعطای دسته‌چک با ممنوعیت قانونی روبه‌روست.
تعداد برگ دسته‌چک برای همه یکی است؟
خیر. تخصیص دسته‌چک و تعداد برگه‌ها تابع اعتبارسنجی و ضوابط بانک مرکزی است.
دسته‌چک جدید بدون صیاد صادر می‌شود؟
خیر. بانک‌ها برای اعطای دسته‌چک جدید از سامانه صیاد استفاده می‌کنند.
منابع
- ماده ۶ قانون صدور چک.
- دستورالعمل حساب جاری (ریالی) بانک مرکزی مصوب ۱۴۰۴؛ فصول چهارم و پنجم.
